{"id":531,"date":"2022-01-05T20:31:05","date_gmt":"2022-01-05T19:31:05","guid":{"rendered":"http:\/\/historiawronek.pl\/?p=531"},"modified":"2022-01-05T20:31:07","modified_gmt":"2022-01-05T19:31:07","slug":"historia-kinematografii-we-wronkach-suplement","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/historiawronek.pl\/?p=531","title":{"rendered":"Historia kinematografii we Wronkach (suplement)"},"content":{"rendered":"\n

W \u015blad za wcze\u015bniejszym artyku\u0142em, kt\u00f3ry publikowa\u0142em na stronie internetowej naszego muzeum oraz w \u201eGo\u0144cu Ziemi Wronieckiej\u201d, chcia\u0142bym przybli\u017cy\u0107 wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, kt\u00f3re uzyska\u0142em od pana Ryszarda B\u0105czyka, syna Franciszka B\u0105czyka.<\/p>\n\n\n\n

W roku 1923 rodzina B\u0105czyk\u00f3w przyby\u0142a z Poznania i zakupi\u0142a we Wronkach budynek przy dzisiejszej ulicy Pozna\u0144skiej 6, na parterze kt\u00f3rego prowadzili sklep \u201eB\u0142awaty i towary kr\u00f3tkie\u201d. W roku 1934 Franciszek B\u0105czyk zosta\u0142 kr\u00f3lem kurkowym, a w roku 1937 sprowadzi\u0142 z Berlina projektor kinowy do odtwarzania film\u00f3w niemych na ta\u015bmach filmowych szeroko\u015bci 35 mm. Jako \u017ar\u00f3d\u0142o \u015bwiat\u0142a by\u0142 tu wykorzystany \u0142uk elektryczny, kt\u00f3ry powstawa\u0142 pomi\u0119dzy dwoma w\u0119glowymi elektrodami. By\u0142o to bardzo k\u0142opotliwe rozwi\u0105zanie, gdy\u017c cz\u0119sto ta\u015bmy przepala\u0142y si\u0119 i na poczekaniu by\u0142y natychmiast klejone, skutkowa\u0142o to oczywi\u015bcie przerwami w projekcji. W tamtym czasie we Wronkach pokazywano nieme filmy i dla dodania namiastki d\u017awi\u0119ku pod ekranem ustawione by\u0142o pianino, gdzie pani Prakseda Piasek (organistka z klasztoru) graj\u0105c na \u017cywo, dopasowywa\u0142a muzyk\u0119 do sytuacji na ekranie.<\/p>\n\n\n\n

W roku 1938 F. B\u0105czyk dokupi\u0142 w Berlinie przystawk\u0119, kt\u00f3ra umo\u017cliwia\u0142a ogl\u0105danie film\u00f3w d\u017awi\u0119kowych. Bilety na seans sprzedawa\u0142a na pi\u0119trze przy pierwszym wej\u015bciu na sal\u0119 kinow\u0105 \u017cona pana B\u0105czyka. Sala kinowa posiada\u0142a r\u00f3wnie\u017c drugie wej\u015bcie (awaryjne?) od strony p\u00f3\u0142nocnej. Pomieszczenie to by\u0142o ogrzewane du\u017cym piecem kaflowym.<\/p>\n\n\n\n

We wrze\u015bniu 1939 roku po wkroczeniu wojsk niemieckich B\u0105czykowie zostali wysiedleni, na szcz\u0119\u015bcie niedaleko \u2012 do budynku numer 3 przy obecnej ulicy Powsta\u0144c\u00f3w Wlkp. Na ich miejsce wprowadzi\u0142 si\u0119 Niemiec o nazwisku Cholicki, kt\u00f3ry dalej prowadzi\u0142 sklep na parterze zatrudniaj\u0105c F. B\u0105czyka. Po oko\u0142o roku pan B\u0105czyk zosta\u0142 zatrudniony przy produkcji drewnianych skrzynek na amunicj\u0119 na terenie p\u00f3\u017aniejszej meblarni. Bra\u0142 r\u00f3wnie\u017c udzia\u0142 przy wykopach, kt\u00f3re okupanci budowali w okolicy Wronek.<\/p>\n\n\n\n

A co z kinem? Od samego pocz\u0105tku okupanci przej\u0119li kino w sali Koczorowskiego, a panu B\u0105czykowi wr\u0119czyli pokwitowanie(!) za projektor. W tym czasie obs\u0142ug\u0119 kina stanowi\u0142 wy\u0142\u0105cznie niemiecki personel. \u017byj\u0105 jeszcze \u015bwiadkowie, kt\u00f3rzy bywali na tamtych seansach. Mia\u0142o to zawsze miejsce w godzinach wczesnopopo\u0142udniowych, gdy Niemcy z lubo\u015bci\u0105 demonstrowali filmy propagandowe \u201eDie Deutsche Wochenschau\u201d (Niemiecki Przegl\u0105d Tygodniowy). Z relacji \u017cyj\u0105cych uczestnik\u00f3w dowiadujemy si\u0119, \u017ce \u201eprzed seansem Niemcy wpuszczali nas bram\u0105 od dzisiejszej ulicy Zwyci\u0119zc\u00f3w 1, zajmowali\u015bmy pierwszy rz\u0105d. Seans by\u0142 bezp\u0142atny\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Po opuszczeniu Wronek, Niemcy pozostawili projektor w sali Koczorowskiego, dzi\u0119ki czemu pan B\u0105czyk m\u00f3g\u0142 dalej prowadzi\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 jako kierownik kina. Wy\u015bwietlane by\u0142y w\u00f3wczas takie filmy jak: \u201eFlip i Flap\u201d, \u201ePat i Pataszon\u201d, \u201eJak hartowa\u0142a si\u0119 stal\u201d, \u201e\u015awiat si\u0119 \u015bmieje\u201d, \u201eBajki rosyjskie\u201d, a tak\u017ce filmy przyrodnicze. Frekwencja by\u0142a du\u017ca i cz\u0119sto dostawiano krzes\u0142a. W lutym 1946 roku nowe w\u0142adze zabra\u0142y sprz\u0119t projekcyjny do wi\u0119ziennej przystani wio\u015blarskiej \u201eTemida\u201d \u2012 tym razem nie wystawiono \u017cadnego pokwitowania(!). Opowiada\u0142 mi starszy brat, \u017ce pokazywano tam m.in. film \u201eIwan Gro\u017any\u201d w re\u017cyserii Siergieja Eisensteina.<\/p>\n\n\n\n

Nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce razem z panem B\u0105czykiem pocz\u0105wszy od lat 30-tych, a tak\u017ce w okresie powojennym w \u201eTemidzie\u201d operatorem projektora nieprzerwanie by\u0142 Wac\u0142aw Bartol, kt\u00f3ry obs\u0142ugiwa\u0142 projektory filmowe r\u00f3wnie\u017c w pocz\u0105tkach dzia\u0142alno\u015bci kina \u201eGwiazda\u201d. Wac\u0142aw Bartol by\u0142 znany wronczanom r\u00f3wnie\u017c jako genialny mechanik w OSP Wronki. Z tamtych lat zachowa\u0142a si\u0119 prezentowana tutaj legitymacja s\u0142u\u017cbowa pana B\u0105czyka, a tak\u017ce zdj\u0119cie uczestnik\u00f3w szkolenia operator\u00f3w kinowych w Poznaniu w roku 1946.<\/p>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu dzia\u0142alno\u015bci kinowej F. B\u0105czyk prowadzi\u0142 kiosk Ruchu we Wronkach przy ul. Pozna\u0144skiej 34. Obaj Panowie od roku 1945 byli cz\u0142onkami Zwi\u0105zku Zawodowego Pracownik\u00f3w Kultury i Sztuki, Sekcja Pracownik\u00f3w Filmowych i Kinowych w Poznaniu.<\/p>\n\n\n\n

Posiadamy informacje, \u017ce najwcze\u015bniejsze projekcje film\u00f3w, a mo\u017ce tylko prze\u017aroczy prezentowane by\u0142y na pocz\u0105tku lat 20-tych w podw\u00f3rzu posesji przy ul. Pozna\u0144skiej 11. Odbywa\u0142o si\u0119 to w prostym pomieszczeniu o drewnianej konstrukcji. Seanse pono\u0107 by\u0142y przeznaczone tylko… dla doros\u0142ych. Nie jest to udokumentowana wiadomo\u015b\u0107, a oparta jedynie na ustnych przekazach.<\/p>\n\n\n\n

Pozwol\u0119 sobie nadmieni\u0107, \u017ce sam te\u017c mam skromny udzia\u0142 w historii wronieckiej kinematografii, jako autor filmu \u201eWronki 1965\u20121972 filmowa retrospekcja\u201d, kt\u00f3rego projekcja mia\u0142a miejsce podczas jednej z ostatnich Nocy Muze\u00f3w we Wronkach. Obraz zosta\u0142 zrealizowany w tradycyjnej technice formatu 2×8 zdigitalizowany przez mojego syna Andrzeja. Orygina\u0142 filmu przekaza\u0142em do zbior\u00f3w naszego muzeum. Fotorelacja z tego wydarzenia znajduje si\u0119 w serwisie Facebook na profilu Muzeum Ziemi Wronieckiej.<\/p>\n\n\n\n

Za pomoc w uzyskaniu informacji do opracowania niniejszego artyku\u0142u dzi\u0119kuj\u0119 panom: Ryszardowi B\u0105czykowi, Leszkowi Bartolowi, Wies\u0142awowi Michalakowi, Henrykowi Perzowi, Piotrowi Pojaskowi i Tomaszowi Rogozi\u0144skiemu.<\/p>\n\n\n\n

J\u00f3zef Grupi\u0144ski. Wronki, 2021 r.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kopiowanie, modyfikowanie, publikacja oraz dystrybucja ca\u0142o\u015bci lub cz\u0119\u015bci artyku\u0142u bez uprzedniej zgody w\u0142a\u015bciciela \u2013 s\u0105 zabronione.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W \u015blad za wcze\u015bniejszym artyku\u0142em, kt\u00f3ry publikowa\u0142em na stronie internetowej naszego muzeum oraz w \u201eGo\u0144cu Ziemi Wronieckiej\u201d, chcia\u0142bym przybli\u017cy\u0107 wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, kt\u00f3re uzyska\u0142em od pana Ryszarda B\u0105czyka, syna Franciszka B\u0105czyka. W roku 1923 rodzina B\u0105czyk\u00f3w przyby\u0142a z Poznania i zakupi\u0142a we Wronkach budynek przy dzisiejszej ulicy Pozna\u0144skiej 6, na parterze kt\u00f3rego prowadzili sklep \u201eB\u0142awaty i […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":532,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,9,10],"tags":[],"class_list":{"0":"post-531","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-historia","8":"category-ludzie","9":"category-miejsca","10":"czr-hentry"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/531","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=531"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/531\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":540,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/531\/revisions\/540"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/532"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=531"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=531"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/historiawronek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=531"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}